Kategorien
Energie enmarcheopdeknuedler grengwierkt Mobilitéit Partizipatioun stadlëtzebuerg zukunft

Klimaziler fir d’Stad Lëtzebuerg

De 5. November hunn d’Linda Gaasch, de François Benoy an ech fir déi gréng Stad Lëtzebuerg konkret Proposen virgestallt fir eng klimaneutral Stad Lëtzebuerg. Hei meng Présentatioun:

Wa mir vun enger klimaneutraler Stad schwetzen, dann inkludéiert dat eng ganz Parti Elementer: de François Benoy huet elo vun engem aneren Urbanismus geschwat an och enger anerer Mobilitéit. Des aner Mobilitéit huet e.A. mat der Reduktioun vun onsem Appetit un Energie ze dinn. D’Linda Gaasch schwetzt duerno iwwer den intelligenten Verbrauch vu Ressourcen, also och der Reduktioun vum Appetit un Energie an och wéi mir zesummen bei eng klimaneutral Stad kommen.

Esou eng klimaneutral Stad huet och oder villeicht ganz vill, mat dem Gebrauch vun aneren Energien wéi déi vun bis elo, ze dinn. Et geet jo em net méi oder manner, wéi déi gesamt al Energien, duerch erneierbar Energien ze ersetzen.

Dat heescht: et muss ee genug „produzéieren“. Also Energie aus erneierbaren Quellen opbereeden, fir dass se fir ons notzbar ass.

Ech erënneren un Leitsaz dee mer aus de Chimie a Physik kennen: « rien ne se crée, rien ne se perd, tout se transforme » (Bsp : fir 7. Liter Bensin op ze bereeden fir 100 km furen ze kënnen, sinn 11 KWH Stroum néideg, genug fir 65-85 km mat E-Auto ze furen). Et geet also em Transformatioun, mat der Nuance, dass déi final Transformatioun, déi mir Verbrauch nennen, bei den erneierbaren Energien, keng Zäregasen, keen CO2, produzéiert. De Challenge ass, dës Transformatioun esou geschmeideg wéi méiglech, dat heescht mat esou mann wéi méiglech Verloschter, hin ze kréien. Beim Solarstroum sinn des Verloschter relativ kleng.

Deemno fir d’Productioun sprech Transformatiouin, a grousse Quantitéiten, do eegent sech d’Photovoltaik am beschten. D’PV buet zudeem eng grouss Akzeptanz, well si ass moduléierbar en Fonctioun vum Besoin an relativ easy to treat. Anescht zwar wéi déi gewinnten Manéier, mee awer net komplizéiert. Si ass upassbar.

Och hei an der Stad mat hiren 20.000 Gebeier. Dovun, sinn der Ronn 800 d’Propriétéit vun der Gemeng. Dat ass eng grouss Zuel. Par contre a leider ass d’Zuel vun PV Anlagen op dëse Gebeier vun der VdL nawell kleng. Grad emol 2 % vum Potential gëtt profitéiert. Zirka 220 KWp Anlagen goufen bis elo installéiert.

Mir hunn ausgrechent dass awer ronn 10.000 KWp méiglech wiren.

Am Prinzip 800 – 1000 KWH pro KWp -> elektresche Stroum 9.000.000 KWStonnen (9.000 MWh) also fir ronn 2500 Haushalter oder 9.000 – 10.000 Leit. Oder genug fir de Fonctionnement vun alle Kläranlagen an der Stad oder dee vun de Pompelstatiounen, Sprangburen, Réservoiren, plus Eclairage public a soss Beliichtungen vun 2019 zum Beispill.

Et kënnt op all KiloWattStonn un. Et ass eng Aufgab vun ons all: vum big player, der Industrie bis deen eenzelnen. Wa méiglech mat enger Gemeng als Virbild, Virreider.

Well et op jiddereen, op all Daach ukënnt, hu mir och gerechent wat soss d’Potential ass vun all den Diecher an der Stad. Kleng gerechent, mam Solarkadatser op geoportail, komme mir do op 7.500 Heiser vun den 20.000 Heiser déi sech eegenen géngen. Dat ass net iwwerdriwwen..

D‘Ausriichtung vun den Heiser ass ee Facteur awer manner wéi un den Ufäng vun der PV, deemols als virun allem de Süden uviséiert ginn. Entretemps ass d’Technik, notamment d’Sensibilitéit vun PV Panneau esou gutt, dass een och mat Ost-West ausgeriichtenen Anlagen gutt Stroum ka produzéiert ginn. An der Moyenne kann een do 8 KWPeak Anlagen opriichten.

D’Rechnung ass einfach: 7500 x 8 : Also genug fir -> 60.000 KWp, deemno 60.000.000.000 KWh also fir bal 60.000 Persounen. Deemno kënne  ir an der Stad also eleng mat PV d’Halschend vum Elektresch Verbrauch vun de Bierger couvréieren.

Dofir fannen mir, dass bei déi staatlech Ënnerstëtzung fir eng PV Anlag, d’VdL och nach nach zousätzlech ee Ureiz schafe soll notamment bei den Installatiounskäschten.

Dat selwecht, also nach een zousätzlechen Ureiz, stelle mir ons och fir d’Installatioun vun emissiounsfräien Heizsystemer vir. Stéchwuert. Wärmepompel.

An da si mir beim zweeten Aspekt fir eng klimaneutral Stad: d’Systemer, déi bis elo mat den alen, net méi zäitgenässen Energien fonctionnéieren, op der nei, klimafrëndlech ëmstellen. D’Heizung ass esou ee System. An dat ass en domaine mat engem richtegen, gewaltege Impakt, well d’énergie thermique dat sinn 75 % vum CO2 an der Stad – wann een den Stroum net mat aberechent. Mam Stroum ass den Undeel  um CO2 vun der énergie thermique 56 %. De Stroum ass nach net décarboniséiert, mee huet awer een héicht Potential fir Décabornisatioun. Bei de fossilen Energieträger, déi fir ze hëtze benotzt ginn, geschidd dat mat 1/3 mat Mazout, 2/3 si Gas. Dat ass ee gutt Beispill fir eng noutwendeg, zäitno Ëmstellung, fort vun de fossilen.

Et fàllt engem och op, dass wieder de Gazrésau ausgebaut gëtt. Et gi wieder derer Leitungen geluecht Dat ass zwar wéi et ëmmer gemaach ginn ass, wéi fréier, mee net zukunftsorientéiert. Besser wier ee Wärmerésau, alimentéiert a gehëtzt aus marginal, der Iwwerproduktioun vu Solarstroum (während peak Stonnen). Op déi Manéier mécht een och eppes fir „flatten the curve“. Mir hu geléiert, dass dat wichteg ass. Méi ee grousst Potential dofir hunn awer Biogas an Holzpellets. Eng aner Alternativ ass fir vum Gazréseau fort ze kommen, wéi ech virdru schon ernimmt hat, Primme fir Wärmepompelen.

Et geet wéi gesot, dorëms de Fonctionnement vun de verschiddensten Systemer op klimafrëndlech ëmzestellen. Dat gëllt och fir de Fuhrpark vun der Stad Lëtzebuerg. 2 Prozent sinn elektresch. Och do ass ee groust Potential. Et soll ee sech näischt virmaachen: och des Ëmstellung muss kommen. Mee et kann een awer nach wieder Zäit verléieren. An de nexten Joeren stellt sech och d’Camionsproduktioun weltwäit ëm, vu Verbrennermotoren op elektresch. Am Bussecteur kenne mir dat jo schon. Technik ass do, d’Suen sinn et och. Et feelt vläicht den Interessi et ze maachen beim Fuhrpark.

Bon, elo kann ee jo der Meenung sinn, dass een als Gemeng net selwer soll PV Anlagen installéieren. Da fanne mir et soll een déi disponible Flächen, mir hun d’Rechnung virdru gemaach, deene Leit zur Verfügung stellen, déi keen eegene Daach hunn, zum Beispill als Locataire oder an engem Appartementshaus oder an enger Copropriétéit, fir awer aktiv un der Energietransitioun mat ze schaffen, een Deel dovun ze sinn. Ech schwetzen vun de Biergerkooperativen. De participative Volet. D‘Linda Gaasch schwetz herno iwwer déi Idee. D’Leit inkludéieren, mat abannen.

Ee vun der Energietransitioun, och hei an der Stad, ech hat e virdunn ernimmt, ass jo den Appetit un Energie erof ze setzen. Dozou gehéiert eng Auswertung iwwer d’Energiewerter vu Gebeier. Den Energiepass. Den Energiepass bei de Gebeier vun der VdL ass eng laang Geschicht Déi éischt goufen 2010 ausgestallt, zënter 2018 stagnéiert et a just d’Halschend vun de ronn 800 Gebeier hunn een. Déi éischt, déi ausgestallt goufen, riskéieren of ze lafen. Och eng Fro un de Schäfferot vum Carlo Back am Dezember 2019 huet keng concluant Äntwert bruecht. Net verstoen kann ech, firwat, dass net un deenen Gebeier wou d’Werter bekannt sinn, geschafft gëtt i.e. ne tun der sobriété énergétique vun deene Gebeier verbessert gëtt.

Dat gesot: fir ons ass et wichteg fir eng klimaneutral Stad ze ginn:

– Photovoltaik ze fördern, also d’Produktioun vun erneierbaren Energien.

– Gescheck ze maachen bei der Ännerungen vun de Systemer hin zu den erneierbaren Energien.

– manner Energie verbrauchen also d‘Ressourcen schounen, manner verbrauchen.

Merci.

Hei alles

D’Reportage op RTL hei

Den Artikel am Tageblatt hei

Kategorien
Energie Eurosolar Mobilitéit Partizipatioun zukunft

Drénglech Sobriétéit op engem disruptiven,solaren Räiskär Kürbis.

Hei meng Introductiounsried bei der Zeremonie vum Solarpräis de 26.10.2021.

Léif Alleguerten

Am Numm vun Eurosolar Lëtzebuerg begréissen ech Iech all ganz härzlech an ären respektiven respektabelen Fonktiounen hei bei der 11. Zeremonie vum Solarpräis.

Dë Solarpräis gëtt zënter 2003 an diversen Intervallen iwwerreecht. Am Ufank war et all Joër. Tëschend deem läschten, 2019 an deem zweetläschten 2012, waren et 7 Joër. Mir hunn ons virgeholl fir ën all zwee Joer auszeschreiwen.

Iwwerhat ee Solarpräis weider proposéieren. Ass dat nach ubruecht, elo wou déi erneierbar Energien an der Moud sinn?

Jo, well d’Potential vun der Photovoltaik ass nach laang net ausgereizt. Ausserdeem ass Solarstroum dee bëllegsten Stroum, wéi d’Zuelen vun der I.E.A. beleeën.

Et ass drénglech

Elo net all Joër ee Solarpräis, dat huet mat der méi klenger masse critique hei ze dinn. Zwee Joer sinn awer ubruecht, well elo muss Gescheck gemaach ginn. Dat wees ee spéitestens zënter den 3949 Säiten IPCC Report vum August dëst Joër. Woubei, wéi de Robert Habeck sech ausgedreckt huet: et ass kee Kenntnisproblem, mee een Handlungsproblem.

Mir vun Eurosolar schaffe scho laang dofir, dass endlech an iwwerhat a méi séier gehandelt gëtt. Als Erënnerung, Eurosolar Lëtzebuerg ass entstanen aus der Initiative eraus vun enger qualifizéierter Band early adopters déi Ufank den 90er schon: éischtens, gesinn hu kommen, dass d’Klima ee Problem kritt an zweetens, dass d’Photovoltaik net nëmmen eng grouss Hëllef, mee am Fong een essentiellen Deel vun der Léisung ass.

Mir mussen elo handelen.: um Niveau vun der Produktioun, der Distributioun, dem Stockage. Ausserdeem mussen d’Systemer, déi bis elo mat den alen Energien fonctionnéiert hunn, ëmgestallt ginn, fir mat den erneierbaren Energien ze fonctionnéieren.

Sobriétéit

Verlaangt, absolut noutwendeg ass awer och onsen Appetit un Energie ze reduzéieren, Stéchwuert sobriété énergétique. Dat ginn, sinn Diskussiounen. Leider kann een aus de Reiwungen an deenen Diskussiounen keng Energie gewannen. Dobäi kënnt et op all erneierbar Energie un, well et geet jo dorëmms déi al, désuet Energien komplett duerch erneierbar z’ersetzen. Esou séier wéi méiglech.

Mir vun Eurosolar sinn zënter dem läschte Jorhonnert ongedëlleg gedëlleg. Herno schwetzen ons Vizepresidentin Prof. Dr. Susanne Siebentritt, de Prof. Dr. Phillip Dale an den Dr Max Hilaire Wolter, deen och bei Eurosolar am Comité ass, iwwer ons gedëlleg Ongedold. Mir hëllefe gär.

Natiirlech si mir vun Eurosolar awer och frou, dass an de läschte Joeren a Méint vun den zoustännegen Ministeren eng ganz Part Saachen an d’Weeër geleet gi sinn, fir dem handlungsdefizit op ze hëllefen.

Technesch Disruptioun

Dass do nët op den Dibbelchen festgeluecht ka ginn, léisst sech duerchaus rationnell explizéieren, schlisslech ass all technesch Entweckelung net linear, mee stoussweis kontinuéierlech voire disruptiv. Dat gëllt och fir gréng Technologien, een Domaine an deem Lëtzebuerg sech positionnéieren sollt. Ausserdeem ass d’Energietransitioun eppes bei deem vill Elementer zesumme fonctionnéieren mussen, vill Riedercher anënee gräife mussen. En cours de route mierkt een dann, wou ee Riedchen feelt, wou ajustéiert muss ginn.

Breedgefächert Kandidaturen

Dass sech duerchaus Saachen dinn, dass gehandelt gëtt, dat gesäit een bei onsem, effektiv net représentativen Echantillon vun de Kandidaturen fir de Solarpräis dëst Joer. Et gëtt geliwwert : suwuel wat d’Material ugeet fir iwwerhat kënnen ze produzéieren, wéi och wat d’Produktioun selwer ubelaangt, als och d’Flächen déi beluecht ginn fir PV Stroum ze produzéieren.

Och un eng sënnvoll Planung vum Verbrauch, vu der gestioun vum Réseau zum Beispill an der Mobilitéit, een Domaine deen ee gewichtege Facteur an onser Gesamtenergiebilanz ass.

Et kënnt och méi a méi zum ganzheetleche Plangen. Vun Ufank un déi Erneierbar matdenken. Ech ërënneren un ons Publicatioun archipv.lu, déi weisst, wéi een Archtiktur, Ingenieurskonscht a Photovoltaik vum éischte Fiederstrëch un matplangen soll a kann.

Bei de Kandidature ass dann och den participative Volet dobäi an der Hiirstellung awer och an der Verdeelung: een aktiven Deel vu der Energietransitioun sinn. An dann och, didaktesch, firwat déi ganz Energietransitioun richteg, wichteg, néideg an dringlech ass.

Dat ass souzesoen d’Zougänglechkeet vun den 3.949. Säiten vum IPCC Report. Dir hutt se och all gelies, ech brauch do elo net méi drop an ze goen. Esou Informatiounen mussen zougänglech sinn, well wann ee versteet wat ee maachen soll, fällt et engem méi liicht et ze maachen. Dowéinst, eng Klammer, gëtt et jo och den Eurosolar Podcast “d’Sonn am Stecker”. Eng vun onse Missiounen ass och Multiplicateur sinn, erklären, verbreeden, informéieren.

Ee Critère vum Jury ass den innovative Charakter. Wat ass richteg eppes Neies? Wat ass et en différé? Am Sënn vu wat ass op aner Plazen Standard, iwwerdeems et hei esou lues entdeckt gët. A nach gezeckt gëtt beim Implémentéieren. Esou kënnt ee net virun.

Ee Räiskär, vill Räiskären

Als Prétexte gëtt gesot: mir si jo just ee Räiskär.

E puer Remarken: e puer Räiskären, vill Räiskären ginn eng Tut, ee Sak. Och hei gëllen d’Regelen vun der Arithmetik, der Additioun. Well all Eenzelnen gëtt gebraucht.  Vläicht kann een awer de Räiskär sinn, deen de Räissak ëmfalen deet vun deem dann de Päiperleck fortlitt an ee Wandstouss an ee Stuerm ausléist. Ee Stuerm vun Innovatioun, Dynamik an Handlung a gréngen Technologien.

Dat zweet : et hänkt vum Standpunkt of: mir sinn nämlech, deemno wéi een et kuckt éischter eng Calebasse. Ech denken un de nationalen overshoot day, onsen ekologesche footprint. Fir mech ass deem seng Dimensioun pro Kapp eng moralesch Verpflichtung pro Kapp fir ze handelen.

Net just fir Eurososlar, mee fir ons all ass d’Energietransitioun eng Erausfuederung, een défi technique. A Mengen Aën ass se och een défi de souverainté, fir Lëtzebuerg, fir Europa, fir ons all.

Merci

Dat gesot, nach e puer Merciën :

  • All Deenen déi hir Kandidatur eragereecht hunn. Dir weisst wat méiglech ass.
  • Merci dem Jury, also de Kollegen aus dem Comité, kompetent verstärkt duerch d’Semiray Ahemedova, Députéiert an Architektin, dem Gilbert Theato, Direkter vun Eurosolar an dem Marc Thein, President vun der Fédération du Génie Technique.
  • Merci der Chambre des Métiers, dem Gilles Reding a sénger Equipe,  fir den Accueil a Wëllkomm hei am Haus.
  • Merci onse Partner vum Solarpräis, dem O.A.I., der Chambre des Métiers, der Fédération des Artisans, der F.G.T. a myenergy.

Ee besonnesche Merci, elo vläicht Manner fir den Owend, mee fir säi Wierken insgesamt, dem Grënnungpresident a laangjähregen President an Eierepresident vun Eurosolar, dem Henri Kox.

Dat war et vu mir. Eng Ried soll jo net éiweg daueren, mee éiweg verhale ginn. Merci.

Hei klicken fir méi vum Solarpräis 2021

Kategorien
Energie Eurosolar Partizipatioun zukunft

Logement a Klima an archiPV

Dëser Deeg hat ech mäin éischten Optrëtt als President vun Eurosolar Lëtzebuerg. Mir hun zesummen mat myenergy a Vertrieder vum O.A.I., ee Guide presentéiert, dee weist, wéi ee Fotovoltaik an Architektur flott mateneen kombinéiere kann. Also, ee Guide iwwer déi zwee Haaptsujeeën, déi d’Leit hei am Land zu recht, a meeschten beschäftegen, laut rezentem Sondage fir RTL a Wort: de Logement, d’Klimakris, deemno d’Zukunft vun de Kanner.

De « guide luxembourgeois d’intégration architecturale des panneaux solaires photovoltaïques » deen Eurosolar Lëtzebuerg zesumme mam O.A.I. (Ordre des Architectes et des Ingénieurs-Conseils), myenergy, den Handwierker hirer Kummer an hirem Verband, Greenpeace, dem Service des Sites et Monuments nationaux a Bâtiments publics gemaach hun, weist dass dat Ganzt méi ass, wéi just iergendanzwousch Solarmoduler opstellen. D’Komabinatioun Photovoltaïk an Architektur ass eng Teamaarbecht. 

Si ass virun eppes, wat vun Ufank un muss geduecht a geplangt ginn. Dat aus technësche Grënn fir z’évitéieren, dass ee Kamäin, eng Gaub oder soss eng Daachfënster, d’PV Moduler i.e. d’Stroumproduktioun, stéiert- Wéinst der Esthetik, déi mécht dass et och nach stylesh ausgesäit. Och aus finanzielle Grënn ass d’Aplangen avantagéis, net just duerch d’Hëllefe vum Staat, mee och well, wa gutt gemaach d’Solarpanneauë Elementer vun der Konstruktioun sinn an deeemno aner Baumateralien agespuert ginn. Schlisslech ass duerch de System vun der Aspeisung an d’Stroumnetz, d’PV Anlag och eng Zort Spuerbex.

Et geet och dorëmms den elektresche Stroum dohin ze brengen, wou e verbraucht gëtt, bei d’Leit, bei d’Schaff, d’Produktioun a d’Fabrikatioun. Et mussen och keng zousätzlech Flächen versiegelt ginn, wann ee d’Photovoltaïk op an a Konstruktiounen integréiert. Mir mussen fir d’Solarenergie méi vun de Flächen am urbane Raum profitéieren. 

archipv.lu („Archi“ wéi Architekt, „PV“ wéi Photovoltaik)

Gentle reminder : Solarenergie ass klimafrëndlech a gratis. Dat ass keng nei Erkenntnis. Des Iwwerzeegung louch jo och um Ufank vun Eurosolar Lëtzebuerg asbl. 1992 hun an der Handwierkerschoul e puer Enseignanën a Schüler sech Gedanken gemaach  iwwer d’Klimakris an wéi een do eraus kënnt. Si hun u Projeeë geschafft fir ze weisen wat mat Solarenergie méiglech ass. Dee bekannste Projet ass elo nach am Agank vun Lycée des Arts et Métiers ze gesinn, de Solarmobil. Dunn ass 2002 Eurosolar Lëtzebuerg asbl gegrënnt ginn.

Eurosolar huet sech dräi Missioune ginn : 

  • Um Lafenden ze sinn wat d’Entwecklungen ugeet vun der Technik, mee och den Impakt.
  • Bei Gesetzer, Reglementer a soss Politiken säi Pefferkär bäi leeën, d.h. sachlech a fachlech z’aviséieren.
  • Z’informéieren iwwer, ee Multiplicateur sinn vun dem Potential an de ganz ville Méiglechkeeten vun  der Photovoltaïk an och soss erneierbaren Energiën.

Informéieren iwwer de wéi, wat a wisou, maache mir e.a. mat Communiqueeën, via eurosolar.lu, an awer och vun elo un, mat Podcasten, Videoclip (Presskonferenz archiPV) ënnert dem Numm « d’Sonn am Stecker » (op Spotify).

Et geet net méi duer, d’erneierbar Energiën bei déi al, energietechnesch staark awer knaschteg a geféierlech Quellen, bäizesetzen, als zousätzleche Gadget oder Kiischt um Kuch. D’erneierbar Energien, virun allem d’Solarenergie, mussen déi aner ganz ersetzen. Wat mir éischter ufänken mat dëser Transitioun, emsou méi geschmeideg kréie mir së hinn. 

Kategorien
Corona Demokratie gutt liewen integratitiv zesummenhalt zukunft

Corona, CETA, Charel, Choix

Et war vill Rieds d’lescht Woch bei der 5. Debatt an der Chamber iwwer d’Coronakris, vun Eegeverantwortung. Also, dass den opgeklärte Bierger fräiwëlleg responsabel agéiert. 

Schon zënter Wochen gëtt explizéiert, a widderholl wourop et haaptsächlech ukënnt, à savoir social distancing, Nues a Mond verdecken, fir d’Matmenschen net ze bespruddelen an d’Hänn dacker wäschen. Och an der Chamber ass dat nees gesot ginn, grad wéi och firwat dass dat wichteg ass. Et gouf d’Hoffnung ausgedreckt, dass all Mensch elo verstanen huet an als verstännege Bierger, entspriechend handelt a sech behëllt.

Dës Présomptioun an Approche vum opgeklärte Bierger ass net méi wéi richteg, well mir wëlle jo all eescht geholl ginn. Mir si jo all gär mündeg Bierger déi wësse wat am beschten a wat gutt fir een ass. Schlisslech gi mir jo ganz vill drop trainéiert a si vu Natur aus drop ausgeriicht, mol als éischt dat Optimalst fir ons selwer ze sichen a kréien. 

Dat wat mir maachen ass d’Resultat vun engem Choix tëschend verschiddene, villen Optiounen Mir weiën of wat d’Konsequenzen si vum ganze Spektrum vun de verschiddenste Méiglechkéiten. Eben dat wat ee fir sech wichteg, relevant, décisif fënnt. Et ass ëmmer d’Resultat vun enger Wertung, also ob Eppes vill wichteg oder manner wichteg fir een ass. 

Déi Décisiounen sinn heiansdo méi spontan, intuitiv, aus dem Solar plexus eraus oder no engem Raisonnement. Mee iergendwéi hëllt een ëmmer eng Décisoun, obscho mir net onbedengt wëssen wat op ons zou kënnt, wat geschidd. Dat nennt ee „Risiko“. Dat nennt een Zukunft, also dat wat kënnt. Dat ass offen. Kee kann exakt viraussoe wat kënnt. Dowéinst ass de Risiko je nodeem méi grouss oder besser, esou kleng wéi méiglech. D’Konsequenze sollen optimalerdengs gënschteg fir ee sinn.

Well mir net eleng op deser Welt si, mee ons an enger sozialer Sphere bewegen, inkludéiert een d’Interessen vun den Anere mat an. Duerch d’Oplagen an de leschten Wochen, de Confinement, d’Quarantaine, egal wéi een et nennt, huet ee jo gutt gemierkt, wéi wichteg dëse sozialen Aspekt ass. 

An esou préift een dann, als opgeklärte Bierger fir fräiwëlleg responsable z’agéieren, op déi jeweileg Optioun och als Optioun vun en All acceptéiert ka ginn, respektiv ob mat deser, senger Optioun och een autonomt Liewen vun den anere Leit méiglech ass. Dat ass vereinfacht de kategoreschen Imperativ. Dat ass d’Rechter vun de Leit all. Grondrechter.

Esou ass dat mat Rechter, mat Richtlinnen, mat Regelen, mat Leitplanken: si hëllefen organiséieren an bidden eng Orientatioun. Dat ass wourop et elo ukënnt. Dat ass och de Grondgedanke vun CETA.

« CETA beschneid keng Grondrechter »* sot dëser Deeg um Radio een dee matverhandelt hat. De CETA vun elo ass wesentlech Verbesserung par rapport zum initialen Entworf well déi vill diskutéiert Schiidsgeriichter net privatiséiert gi sinn, mee no considérablem Drock, notamment vun der Zivilgesellschaft, anescht organiséiert gi sinn, mat Contrôle vun dem pouvoir public (hei) an och well hir Kompetenzen limitéiert gi sinn. Iwwer déi Saachen déi mir, als gréngen, wichteg sinn, décidéiere déi Schiidsgeriichter elo net. Net ze vergiessen ass och, dass et elo eng Verbesserung ass par rapport zu den Ofkommëssen déi et am Moment gëtt tëschend europäesche Länner an Kanada (hei).

Den Zäitpunkt vun der Ofstëmmung iwwer CETA an der Chamber war trotzdem schlecht. D’Optauche vum Coronavirus och. Dat hun déi zwou Saache gemeinsam, grad wéi och, dass an den zwee Fäll Regele fest geluecht gi sinn . Wann ee guer keng Regelen huet, bei Corona an och beim Handel, geet et duercherneen an drop an driwwer. Regelen dogéint hëllefen organiséieren an bidden eng Orientatioun. Dat ass wourop et elo ukënnt.

Als opgeklärte Bierger agéiert een da fräiwelleg responsabel: keng Corona a keng Ceta Regel vebidd mir fairtrade Biotomaten aus regionaler Produktioun ze kafen. Keng Corona a keng Ceta Regel zwéngt mech agroindustrielpestiféréiert Tomaten ze kafen.

Dem Charel Jean Philippe Joseph Marie Guillaume a senger Famill wënschen all dat Bescht a vill Freed mat sénge verstännege Matbierger, déi d’Balance fannen tëschend Eegenoptimisatioun an Altruismus. Bleift gesond a monter.

*Jean-Claude Juncker, RTL, Background am Gespréich, 9.5.2020, 

Kategorien
stadlëtzebuerg zesummenhalt zukunft

Corona geet ons all un

Um Knuedler an der Stad, stoung haut d’Coronakris am Mëttelpunkt. Et geet drëms ze hëllefen an zesummen a solidaresch sech géigesäiteg z’ënnerstëtzen. Dofir hun d’Vertrieder vun déi gréng am Stater Gemengerot eng ganz Rei Virschléei gemaach a Froë gestallt, dat goung vun besonneschen Hëllefen fir déi Leit, déi et souwisou scho schwéier hun bis zu temporaire Velosweeër. A well „la meilleure pédagogie se fait par la répétition“, ass och eng Informationsbrochure a verschiddene Sproochen an all Bréifkëscht an der Stad, eng gutt Saach. Och sollt de Stater Geschäftsleit gehollef ginn. Dat a nach vill méi hei

Kategorien
Demokratie Kreativitéit mir-man-et-geschéien zesummenhalt zukunft

Verzichten oder profitéieren, … dat ass d’Fro

De President vun de Propriétairen hei am Land, mengt an engem Interview um 100komma7 (hei) et soll een als Propriétaire virleefeg net op de Loyer verzichten. Aus Däitschland gëtt gemellt, dass eng ganz Rei Konzerner keng oder manner Loyer bezuele wëllen.

Ech hat geduecht, dass an dëser aussergewéinlecher Situatioun, mir ons all sollen e bëssen zréck huele, mir si jo an enger situation de crise an dass mir am beschten hunn, zesummen ze halen. Dat kéint dann heeschen, dass déi Staark déi Schwaach ënnerstëtzen : deen deen eppes méi huet, verzicht, temporaire oder ganz oder deelweis, op eppes. Deen anerer kritt doduerch e bësse Sputt an d’Chance déi schwireg Zäit, de momentane Manktum, z’iwwerbrecken. All d’Moossname vun der Regierung sinn dorop ausgeriicht. Well et ass just iwwergangsweis.

A Krisesituatiounen kënnt och jidderengem säi richteg Charakter eraus. Déi meescht sinn jo wueltemperéiert, mat e bësse der enger Eegeschaften, e bëssen der aner. Alles ausbalancéiert. Alles gutt. Trotzdeem ginn déi eng nervös an hektesch, anerer zéie sech zréck, anerer gi generéis an hëllefsbereed, anerer gi gurmangsesch, anerer ginn iwwerluecht vir. Et kann een zB. iwwerleeë wéi een am beschten hëlleft.

Anerer iwwerleeë par konter, wéi si vun dëser Krisesituatioun profitéiere kënne.

Wéi dat geet exercéiert de Propriospresident an och divers Konzerner. D’Gurmangsechkeet dans toute sa splendeur. De Propriospriosaffekot réit sénge Leit weider z’encaisséieren. Dat généréiert par ricochet d’Persepktiv fir als hire juristesche Beroder ze figuréieren, méiglecherweis och fir dann, wann e Locataire net bezillt, dem Propriétaire séng Rechter hëllefen anzekloen a fir, évidemment, och fir een zünftege Mietvertrag opzesetzen mat engem neie Locataire, nodeems hie gehollef huet, deen dee während dem Engpass net bezuelt hat, eraus ze puchen. Et ass jo alles juristesch rechtens. Dat ass da fir hien win-win-win. Fir hien a fir déi déi hie bezuelen. Wat mech un dat Lidd erënnert « wessen Crémant ich trink, dessen Lied ich sing ».

Et schéngt awer och, esou steet am Lëtzebuerger Land vun dëser Woch (hei) verschidde Propriétairen ze ginn (iwwriens: Propriétairen sinn och mat an der Kris, musse sech Gedanke maachen, hun investéiert a si sollen och net zum beschte gehale ginn), déi méi sozialkompetent si, wéi deen dee si représentéiert : Désinfectant a Plaz Vodka. Well déi hu verstanen wourop et ukënnt elo.

Si distinguéire sech op des Manéier och zB vun GM, deen Autoskonzern, dee virun nach net all ze laang mat Steierdollaren gerett ginn ass an elo kalbliddeg eng Milliard Dollar verlaangt hat, fir Beotmungsgeräter ze produzéieren an dëser Noutsituatioun. Haaptsaach de shareholder geet et gutt. Deen vun GM oder deene vun Adidas.

Verschidde Propriétaire maachen och dat wat si kënnen : kreativ no Léisunge sichen a fannen. Och dat distinguéiert si positiv vun deene à la Donald, Jair, Boris, déi mengen et fir eng Saach vu just e puer Wochen („eng ‚Durststrecke‘ do ass, vu 14 Deeg„) oder fake news.

Alles gëtt gutt.

Kategorien
Demokratie Energie gutt liewen zesummenhalt zukunft

Energeteschen Protestpiquet

Déi déi mech kennen, wëssen, dass ech mech normalerweis fir Saachen asetzen, dofir, net dogéint. Dëser Deeg war dat anescht, well ech war op engem Protestpiquet géint Cattenom. Also net géint d’Duerf Cattenom, d’Leit déi do wunnen, si sécherlech sympathesch, mee géint den Atomreakter, deen do steet.

wortpunktlu2.jpg

De Nationalen Aktiounskomitee géint Atomkraaft hat invitéiert well de franséischen President war op Besuch an d’Geleeënheet gutt. De Protest ass e bëssen NIMBY, den Atomreakter ass jo net wäit ewech, am Fong zimlech no. Et ass awer virun allem d’Informatioun fir de franséischen President, dass d’Sëcherheet vun de Bierger an Europa méi wichteg ass wéi d’Intéreeën vun der franséischer Atomindustrie. Et ass och de Rappel, dass am Laf vun de Joren den Zoustand vun Atomreakter sech verschlechtert, trotz Entretiensaarbechten à la excellence française.

Fir mech ass et virun allem eng geféierlech Technologie, déi nëmmen ganz, ganz schwéier, wann iwwerhat, ze beherrschen ass. Jiddereen wees och, dass dat mam Atommüll nach net geléist ass. Wat soll een domatter maachen? Wouhin? Wéi entsuergen?

Grad wéi och wat mat den Atomanlagen geschidd wann se net méi ze gebrauche sinn, wann se net méi produzéiere kënnen? Eng Wandmillen déi net méi geet, rappt een ewech an et setzt een eppes dohinn: een Haus, ee Bam, eng Spillplaz oder soss eppes. Een Atomreakter dogéint, dee bleiwt stoen a muss nach jorelaang ënnerhalen ginn. Do steet dann esou eng Industrieruin dausende Joren an der Géigend rondrëm a strahlt. Denkmalschutz ass anescht. Ofgesinn dovunn, dass den Entretien enorm vill kascht. Een Argument wat ultimativ Jidderengem aliicht.

Alles dat ze änneren ass komplizéiert, laangotmeg an ee wäit politescht Feld. De Claude Turmes huet dat excellent beschriwwen a séngem Buch „Transition énergétique“ bzw. „Energiewende“. Et geet em d’Widderstänn vun den traditionnellen Energielobbyën, vun den décke Brieder déi ee bure muss an d’Hartnäckegkeet déi ee brauch fir virun ze kommen. Et geet just lues a lues. Dowéinst muss een et dax widderhuelen, och mat Protestpiqueten.

Wann ee géint dat Eent ass, dann ass fir eppes Aneschters, well ouni Stroum geet et nët- Et ass een fir déi erneierbar Energiën, wéi se genannt ginn. Mee am Fong sinn et éiweg Energiequellen, déi ëmmer do sinn: Wand a Sonn. Ee groussen Avantage vun dësen Energiequellen ass, dass si einfach accessible sinn a eben hei. Si maachen och manner ofhängeg vu Leit mat engem aneren Demokratieverständnis. Dat gëllt och beim Petrol. Wann ee wëll als Eenzelnen, als Land oder Europa fräi sinn, dann huet een Intérêt sech net ofhängeg ze maachen. Dat alles ëmstrukturéieren ass nët einfach, awer zu gudder Lescht méi einfach a besser wéi ausgeliwwert ze sinn.

D’Produktioun vun regenerativen Energiën förderen ass eng gutt Saach, de Gebrauch dovunn och, zum Beispill deenen, déi eng Photovoltaikanlag bedreiwen, d’Méiglechkeet ze ginn, de Stroum selwer ze späicheren, verbrauchen an ze verkafen.

De Bilan vun der Ëmweltministesch, dem Carole Dieschbourg, huet gewisen, dass d’Richtung stëmmt, mee dass nach ee wäite Wee ze maachen ass. Entspriechend hu mir déi gréng nach vill wëlles, vill Ideeën a konkret Projeeën. Alles op eemol geet net, awer et muss een ufänken, Geschéck maachen a konsequent weider maachen. Just mat Cattenom an Tihange nët, déi soll een zou maachen. Well mir eist Land gären hun.

Wandmillen

Fotoen: lequotidien.lu (screenshot); wort.lu (screenshot)

Kategorien
gutt liewen Partizipatioun zesummenhalt zukunft

Iwwer Vakanz, Méihmaschinnen, Fliger an exotescht Uebst.

E Sonndeg de Moien hun ech wéi all Dag um 6H00 méng Kaffismaschin ugehäit an een Orangejus gepresst. Während deems hun ech de Fliger nogekuckt, déi vum Findel fort geflu sinn. Tjo. Zënter enger Woch ass Summervakanz. Net fir jiddereen awer fir nawell ganz vill Leit. Dat hun ech um Wee fir op d’Aarbecht gemierkt. Et ass eidel um Wee. Vill Leit si fort, an d’Vakanz, nawell gär mam Fliger.

Zum Thema Fliger, besser gesot, hirem Kaméidi, haten Enn Juni déi gréng aus der Stad an aus dem Bezierk Zentrum op eng Versammelung nom Motto „Fir eng besser Nuetsrou um Findel“ op den Cents invitéiert. De Sall war gutt gefëllt. Ech fannen esou Owender flott: et kritt een Informatiounen aus éischter Hand an et kann ee matschwetzen a Froen stellen. Dovunn hu vill Leit profitéiert.

Mat enger Parti pertinenten Zuelen, Statistiken a Grafiken huet den zoustännege Minister François Bausch d’Entwécklung vun de Flugbewegunge gewisen. Et goufe Scénarien opgestallt iwwer déi méiglech Entwécklung vum Lofttraffik.  Hien huet explizéiert wat an de läschte Joren décidéiert gouf. fir vum laissez-faire bis dohin, lues awer a sécher a Richtung serieux Kontrollen ze kommen. An awer och wat nach alles geplangt a néideg ass.

De Flugverkéier soll manner Kaméidi maachen a manner Ofgase produzéieren. Eng Parti Saachen si schon ugeleiert, anerer emminent. Dat geet vun der Optimisatioun vun der Descenten fir manner Kaméidi iwwer eng Revisioun vun de Standardflugprozeduren (fir manner Retarden i.e. Landungen no 23H00).

Et muss sech an der EU agesat ginn fir eng Taxe um Keroséng. Mat deene Suen soll dann d’Recherche fir eng Dekarboniséierung vum Flugverkéier ënnerstëtzt ginn. Och sollen déi nei Taxen, déi besonnesch den Nuetsverkéier (vun de Fliger) sanctionnéieren, esou séier wéi méiglech ëmgesat ginn.

De Jean-Paul Roeder, gréngen 1. Schäffen vu Sandweiler bemierkt, dass si elo d’Leit an hirer Gemeng esou wäit kruten, dass si Sonndes Moies net méi d’Wiss mat der Maschin méihen. Den Effet dovun gëtt awer relativiséiert duerch d’Motortester no der Révisioun virum Hangar, nawell dax Sonndes Moies. Dat ass net zilführend. Duerch eng aner technesch Organisatioun sollt et méiglech ginn dee Kaméidi erof ze setzen, méngt de François Bausch.

Virun allem awer: Eppes Wesentleches huet net de François Bausch gesot, mee d’Vertrieder vun den Interessisveräiner vum Cents a Polfermillen/Hamm ouni, dass si awer hir Kritiken vergiess hätten: mat dësem Minister sinn  d’Diren vun der black box op gaang. Elo sinn d’Informatiounen zougänglech (zB iwwer ana.public.lu)an et gëtt matenee geschwat. An deem Sënn soll och zesummen mat de betraffene Leit an de Flugcompagniën eng verbindlech Charta fir de Kaméidi erof ze setzen, ausgeschafft an ëmgesat ginn.

Mateneen Ziler erreechen. Solidaresch, a gläichem Mooss matgestalten. Mat Zesummenhalt geléngt gutt Liewen. Well mir eist Land, Ëmwelt, Vakanz, exotëscht Uebst an Nuetsrou gären hun.

Présentatioun vum 25 Juni 2018 : hei

Ech hat ee schéinen Summerweekend heiheem um 25. BD Festival zu Contern, an der Péitruss beim LXB Cup am Skateboard an mat der Luma op der Place d’Armes.